Gebarentaal en TOS

De laatste tijd is er veel aandacht voor de gebarentolk die tijdens de persconferenties van de minister president over het corona virus prominent in beeld is. Een heel goed ding waar hard voor gevochten is door vele partijen vanuit de auditief beperkten wereld. Wijzelf zijn niet auditief beperkt maar genieten evengoed van de gebarentolk. Wij herkennen  gebaren en daarmee komen veel herinneringen boven.

TOS (taalontwikkelingsstoornis)

Mijn zoon heeft een TOS. Dat ontdekten wij doordat hij niet begon met praten toen hij daar wel de leeftijd voor had. Toen hij twee jaar was kon hij alleen maar mama zeggen, verder niets. Al het andere sprak hij gillend. Als je goed luisterde kon je verschillende toonhoogtes horen en later zelfs lettergrepen, maar dan wel gillend. Onderzoek wees uit dat hij ESM ernstige spraak/taal moeilijkheden, later TOS genoemd, had. Ook wees onderzoek uit dat hij verbale ontwikkelings dyspraxie had. Dat wil zeggen dat hij zijn mond niet goed kon aansturen en dus niet goed kon spreken.

Gebarentaal

Al vroeg in de behandeling van onze zoon kwamen we in aanraking met gebarentaal. Eigenlijk kwamen we hier al voor de behandelingen mee in aanraking want mijn zoon had zelf al gebaren bedacht. Hij had een gebaar voor zus en voor ijsje. Blijkbaar twee heel belangrijke woorden voor hem. Tijdens de Hanenoudercursus en later tijdens de logopedie werden hem en ons gebaren aangereikt. De door de logopediste geadviseerde DVD’s van Peer en Jolanda , https://www.youtube.com/watch?v=y768MK-7OHU met langzaam gezongen liedjes die worden ondersteund met gebaren, werden door mijn zoon aanbeden. Ademloos zat hij voor de televisie. De gebaren pikte hij razendsnel op. Hij had grote behoefte zich ‘verstaanbaar’ te maken. Later toen hij op de vroeg behandeling zat kregen wij gebaren les thuis met het hele gezin inclusief opa, aan onze eigen keukentafel. Onze zoon had op vierjarige leeftijd een gebarenwoordenschat van ruim honderd gebaren. Hij floreerde met deze gebaren en kon eindelijk en steeds beter duidelijk maken wat hij wilde.

Leren praten

Ook hielpen de gebaren hem met praten. Toen mijn zoon eindelijk begon met praten was niet alleen het uitspreken van de woorden een probleem voor hem. Hij had ook grote moeite om de betekenis van het woord te begrijpen, om het woord te verbinden aan een voorwerp. Hij leerde bijvoorbeeld bij logopedie het woord pop uit te spreken, maar gebruikte dat woord niet voor de poppen van zijn zus. Door het woord pop met het gebaar voor pop te ondersteunen leerde hij het woord pop te gebruiken in het dagelijks leven. Het gebaar gaf betekenis aan het woord, het gaf het woord een extra dimensie. Bovendien hielp het gebaar hem om het woord te herinneren en te vormen met zijn mond. De gebaren hebben mijn zoon geholpen met het leren praten en het mooie was dat, zodra een gesproken woord begrepen werd hij het gebaar wegliet. Werd het gesproken woord niet begrepen dan benadrukte hij het weer met het gebaar.

NmG  versus NGT

Nederlands ondersteunt met Gebaren versus Nederlandse Gebaren Taal

Wij kregen les in NmG en dat is een andere gebarentaal dan de NGT die op de televisie wordt ingezet. NGT is een complete taal inclusief een eigen grammatica en wordt door slechthorende en dove mensen gebruikt. NmG is een aanvulling door middel van gebaren op de gesproken Nederlandse taal. Kernwoorden uit de zin worden in gebaren ondersteunt. Ondanks het verschil in de beide talen zijn er ook gebaren die overeen komen zoals het bovenstaande plaatje voor Nederland(se).

Nu is mijn zoon 14 jaar en kent hij nog maar enkele gebaren. Wij daarentegen herkennen veel in de wekelijkse persconferenties.